ช่วงหลายปีที่ผ่านมาคนไทยส่วนใหญ่ตระหนักและตื่นตัวกับการรักษาสิ่งแวดล้อมมากขึ้น โดยเฉพาะช่วงประเพณีลอยกระทง ด้วยการใช้วัสดุจากธรรมชาติและย่อยสลายง่ายมาใช้ทดแทนโฟม ปีนี้ยังเน้นกระทงเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมต่อเนื่อง เพื่อลดปริมาณขยะในแม่น้ำลำคลอง

จากข้อมูลการจัดเก็บกระทงในเขตกรุงเทพมหานครระหว่างปี 2551 – 2561 พบมีปริมาณ 800,000 – 900,000 ชิ้นต่อปี โดยปีที่ผ่านมามีปริมาณกระทง 841,327 ใบ แบ่งเป็น กระทงที่ทำจากวัสดุธรรมชาติ 796,444 ใบ และกระทงโฟม 44,883 ใบ ภาพรวมแสดงให้เห็นว่าประชาชนส่วนใหญ่หันมาลอยกระทงจากวัสดุธรรมชาติแทนการใช้กระทงโฟม เนื่องจากประชาชนและผู้ค้ากระทงได้ให้ความสำคัญกับการดูแลรักษาสิ่งแวดล้อมมากขึ้น ดูได้จากตัวเลขการลอยกระทงในปี 2554 และ ปี 2559 พบการใช้กระทงที่ทำจากธรรมชาติมีแนวโน้มสูงขึ้นถึงร้อยละ 87- 94.7 ส่วนกระทงโฟมมีแนวโน้มลดลงจากร้อยละ 13 เหลือร้อยละ 5.3

สำหรับปีนี้ก็เช่นกันรณรงค์ต่อเนื่องให้คนไทยและนักท่องเที่ยวหันมาใช้วัสดุธรรมชาติมาทำกระทงตามแนวทางการลอยกระทงรักษ์สิ่งแวดล้อม ด้วยการเน้นใช้หลักการ 3R คือ “ใช้น้อย” (Reduce) การลดขนาดของกระทงที่ใช้ ลดจำนวนชิ้น ใช้วัสดุธรรมชาติในการตกแต่งกระทง เพื่อเป็นการประหยัดทรัพยากรและช่วยลดปริมาณขยะ // “ใช้ซ้ำ” (Reuse) การนำวัสดุเหลือใช้กลับมาใช้ซ้ำ เพื่อเป็นการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่จำกัดอย่างคุ้ม และสุดท้าย “แปรรูปใช้ใหม่” (Recycle) การนำกระทงที่เก็บรวบรวมมาใช้ประโยชน์ โดยกระทงจากวัสดุธรรมชาติจะนำมาใช้ในการหมักปุ๋ยต่อไป

นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ได้เชิญชวนคนไทยทั่วประเทศช่วยกันลดการใช้กระทงที่ทำจากพลาสติกและโฟม แล้วหันมาใช้วัสดุที่ทำจากธรรมชาติและย่อยสลายแล้วไม่เป็นอันตรายต่อแม่น้ำลำคลองเน่าเสียและสัตว์น้ำต่างๆ เช่น ใบตอง ต้นกล้วย โดยเฉพาะพื้นที่จังหวัดสุพรรณบุรีจะนำร่องปีนี้ลอยกระทงปลอดโฟม เพื่อลดปริมาณขยะที่จะลงสู่แม่น้ำลำคลองแล้วไหลลงปากแม่น้ำและทะเลด้วย เพื่อเป็นการแสดงความขอบคุณแม่น้ำและพระแม่คงคาอย่างแท้จริง ด้วยการอนุรักษ์และรักษาแม่น้ำลำคลองด้วยการไม่ทิ้งขยะลงแม่น้ำลำคลอง

การใช้กระทงโฟมลอยกระทงเพียง 5 นาที กลับสร้างขยะทะเลนานถึง 50 ปี จึงอยากให้ประชาชนหยุด หรือลดการใช้กระทงที่ทำจากโฟม แม้ว่าแนวโน้มช่วง 2 ปีที่ผ่านมาการใช้กระทงโฟมลดลงมากก็ตาม แต่ยังคงเหลือกระทงโฟมมากถึงเกือบ 40,000 ใบต่อปีช่วงประเพณีลอยกระทง